Health Informatics

บอกระดับของ EHR ด้วย HIMSS EMR Adoption Model (พรีวิว 2018 update)

2 November 2017

สมัยนี้ ผมว่าโรงพยาบาลในไทยทั้งรัฐบาลและเอกชนก็คงมี Electronic Health Record (EHR) ใช้กันแทบจะหมดแล้ว แต่เราจะบอกได้อย่างไรว่าแต่ละโรงพยาบาลนำ EHR มาใช้ได้เต็มศักยภาพที่ควรจะเป็นหรือยัง? โรงพยาบาลที่สั่งยาผ่านคอมถือว่านำ EHR เข้ามาใช้ได้ดีกว่าโรงพยาบาลที่สั่งผ่านกระดาษหรือไม่? และผู้บริหารรพ.ควรลงทุนในฟีเจอร์ใดของ EHR เป็นลำดับถัด ๆ ไป ทาง HIMSS Analytics จึงทำ model สำหรับการประเมินการ Adoption ของ EHR ขึ้นมาครับ

ผมว่าถ้าใครเคยฟังบรรยายเกี่ยวกับ EHR ต้องเคยเห็น EMR Adoption Model (EMRAM) มาก่อนแน่นอนครับ ณ ปัจจุบันยังเป็น Model เดิมที่โครงสร้างหลักสร้างมาตั้งแต่ปี 2005 อยู่ แต่ในปี 2018 นี้จะมีการประกาศใช้เวอร์ชั่นใหม่อย่างเป็นทางการ

.

Continue Reading

Travel

เที่ยวเฮลซิงกิ (Helsinki) 4 วัน ช่วงใบไม้เปลี่ยนสี

22 October 2017

เนื่องจากอยู่สวีเดนมาก็ปีกว่า ๆ ยังไม่มีโอกาสไปเยือนประเทศแถบสแกนดิเนเวียอื่น ๆ เลย พอดีช่วงวันที่ 16 ต.ค. – 20 ต.ค. 60 ที่ผ่านมาเพิ่งปิดคอร์สเลยพอมีเวลาว่างครับ ก็เลยถือโอกาสี้ไปเยือน Helsinki

ผมว่า Helsinki เป็นเมืองหลวงที่ไม่ได้ใหญ่มาก สถานที่ท่องเที่ยวสำคัญใช้เวลา 3 วันก็น่าจะเก็บได้ครบครับ ส่วนตัวที่ผมชอบที่สุดในทริปนี้คือเกาะ Suomenlinna รองลงมาก็คือความโดดเด่นของสถาปัตยกรรมสมัยใหม่หลาย ๆ แห่ง เช่น Finlandia Hall หรือ Kiasma โดยรวมก็เป็นเมืองที่น่าอยู่เมืองนึงครับ 🙂

.

Continue Reading

Travel

เที่ยวสต็อกโฮล์ม (Stockholm) ใน 1 ปีที่ผ่านมา และแนะนำโปรแกรม 1 วัน 3 วัน 5 วัน

12 October 2017

คำถามหนึ่งที่มีคนถามผมค่อนข้างบ่อยก็คือ “มีไรเที่ยวอ่ะ Stockholm” เนื่องจากผมเองก็อยู่ที่นี่มาระยะหนึ่ง ที่เที่ยวดัง ๆ ก็คิดว่าไปมาพอสมควรแล้วเหมือนกัน วันนี้ก็เลยมาเขียนเป็น blog ครับ 🙂 ต้องบอกก่อนว่าผมไม่ใช่สายกิน, สายช็อป, และสาย night life นะครับ เพราะงั้นแนวนั้นผมจะไม่ค่อยรู้เท่าไหร่ 55

ในความเห็นผม ผมว่า Stockholm นี่เป็นเมืองที่เหมาะกับการอยู่อาศัย แต่ไม่ได้เหมาะจะมาเที่ยว เมืองไม่ค่อยมีอะไรหวือหวาอลังการดึงดูดนักท่องเที่ยวมากนัก (ผมว่าอิตาลี ฝรั่งเศส พวกนั้นอลังการกว่าเยอะ) แต่ถ้ามาอยู่จะชอบเมืองนี้ครับ ระบบขนส่งมวลชนที่ดี อากาศบริสุทธิ์ ความใกล้ชิดธรรมชาติแบบไม่ว่าจะอยู่ตรงไหนของเมืองก็จะเข้าถึงสวนสาธารณะ แม่น้ำ หรือป่าเล็ก ๆ ได้ง่ายดาย แม้จะเป็นเมืองหลวงแต่ไม่ได้แออัด (ประชากรในเมืองแค่ 2 ล้านคน) เวลาเดินในเมืองจะสัมผัสได้ถึงความโล่งและปลอดโปร่ง สรุปคือ เหมาะแก่การใช้ชีวิตกึ่ง ๆ สโลว์ไลฟ์ appreciate สิ่งต่าง ๆ ในเมืองไปเรื่อย

ถึงผมจะบอกว่าไม่ค่อยมีอะไรหวือหวา แต่ก็ใช่ว่าจะไม่มีอะไรให้เที่ยวนะครับ ผมว่าเวลาที่เหมาะในการเที่ยว Stockholm คือ 1-3 วัน แต่ถ้ามีเวลามากกว่านี้ก็สามารถไปเที่ยวเมืองใกล้ ๆ เช่น Uppsala, หรือล่องเรือไปแถว archipelago (หมู่เกาะรอบ ๆ) ได้ครับ ซึ่ง trip plan ที่ผมแนะนำคือดังนี้ครับ

.

Continue Reading

Healthcare

National Quality Registries เครื่องมือพัฒนาคุณภาพ Healthcare ในสวีเดน

2 October 2017

ลองนึกภาพระบบบริการสุขภาพที่เรามีข้อมูลหมดว่าทั้งประเทศมีคนป่วยเป็นโรคเบาหวานกี่คน แต่ละคนเป็นอย่างไรได้รับการรักษาตาม guideline หรือไม่ แล้วผลการรักษาดีไหม ข้อมูลเหล่านี้มีการติดตามอยู่ตลอดเวลา นำไปสรุปเป็นข้อมูลให้ผู้บริหารนโยบาย และมีบางส่วนกลับมาบอกประชาชนว่าสถานพยาบาลไหนรักษาได้ผลเป็นอย่างไรบ้าง นี่คือตัวอย่างของสิ่งที่จะเกิดขึ้นถ้ามี National Quality Register ของโรคเบาหวานครับ ซึ่งสวีเดนพยายามจะทำแบบนี้ กับทุก ๆ โรค

ช่วงหน้าร้อนที่ผ่านมา ผมมีโอกาสได้ค้นคว้าเรื่อง Swedish National Quality Registries นี้ครับ จริง ๆ เขียนเป็นรายงานเกือบ 80 หน้าเลยทีเดียว ในโอกาสนี้จึงอยากนำเนื้อหามาสรุปประเด็นสำคัญ ๆ ลงเป็น blog ครับ ต้องขอออกตัวก่อนว่าผมก็ไม่ใช่ expert ด้านงานคุณภาพทาง healthcare นะครับ แฮ่ ๆ และก็ไม่ทราบด้วยว่าประเทศอื่นเขาทำกันอย่างไร (จริง ๆ เรื่องนี้ทางฝั่ง US ก็ค่อนข้าง active นะครับ)

ยาวไปไม่อ่าน

  • National Quality Registries (NQRs) คือการเก็บข้อมูลผู้ป่วยของประชากรในกลุ่มโรคนั้น ๆ โดยเป็นการเก็บข้อมูลทั้งประเทศ เพื่อนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์อื่น ๆ ต่อไป
  • ประโยชน์หลัก ๆ ของ NQRs คือการใช้พัฒนาคุณภาพการดูแลรักษา และใช้ในงานวิจัย
  • สวีเดนดำเนินงาน NQRs อย่างเป็นระบบ มีการจัดองค์กรทั้งระดับชาติและระดับภูมิภาค มีการตั้งเป้าให้งบสนับสนุนกว่า 6 พันล้านบาทในระยะเวลา 5 ปี
  • ระบบ IT เป็นเครื่องมือสำคัญที่ทำให้ดำเนินงาน NQRs ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
  • สำหรับประเทศไทย ควรสนับสนุนการดำเนินงาน NQRs มีการจัดตั้งองค์กร กำหนดรูปแบบการสนับสนุนให้ชัดเจน และสร้าง eHealth infrastructure ที่ดีเพื่อรองรับ

.

Continue Reading

Health Informatics

Information Technology สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

30 August 2017

พอดีช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมามีเหตุการณ์ให้ต้องค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับเรื่อง IT for diabetes care เล็กน้อยครับ ก็พบว่าหลาย ๆ อย่างก็น่าสนใจดีเหมือนกัน จึงนำมาสรุปรวมเป็นบทความนี้ครับ จริง ๆ มันก็เป็นเรื่องที่กว้างอยู่เหมือนกันครับเพราะคำว่า “สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน” นี่อยู่ที่เราจะเลือกมองมันในมุมไหน ตั้งแต่การดูแลตนเองของคนไข้, การจัดบริการของสถานพยาบาล, ไปจนถึงการกำหนดนโยบาย ซึ่งทุกระดับมันก็เอา IT เข้าไปช่วยได้หมด สำหรับบทความนี้ผมจะเน้นไปที่ tool เพื่อการดูแลคนไข้มากกว่านะครับ

ยาวไปไม่อ่าน

  • โรคเบาหวานเป็นโรคที่การปฏิบัติตัวของผู้ป่วยมีผลอย่างมากต่อ outcome ของการรักษา ดังนั้นการสร้าง mHealth intervention ใดขึ้นมา ควรมีจุดหมายสร้างให้เกิด patient empowerment จึงจะเป็น solution ที่ยั่งยืน และเกิดประโยชน์ต่อสุขภาพของผู้ป่วย
  • เนื่องจากมีกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับ outcome ของโรคเยอะ จึงมักไม่มีแอพใดแอพเดียวที่ทำงานได้สมบูรณ์แบบในทุกอย่าง คนไข้เบาหวานจึงมักต้องใช้แอพหลายตัวร่วมกัน เป็นความท้าทายในเชิง interoperability
  • ในแง่ธุรกิจ ปัจจุบันไม่น่ามีตลาดให้แอพอย่างเดียวแล้ว ผู้พัฒนามักจะต้องขายร่วมกับ device อื่น ๆ หรือขายพร้อมกับ service อื่น ๆ เช่น coaching
  • อาจยังมีตลาดในกลุ่ม niche, deep tech, หรือการทำตลาดใน emerging market

.

Continue Reading

Healthcare

การดูแลสุขภาพโดยเน้นคุณค่า (Value-based Health Care) อนาคตการจัดบริการทางการแพทย์

1 July 2017

เนื่องจากผมทำงานและเรียนต่อในสายงานด้าน Healthcare technology ก็เลยให้ความสนใจเรื่องเทรนด์, อนาคตวงการแพทย์, innovation อะไรพวกนี้ครับ ในภาพใหญ่ของวงการ healthcare มีเรื่องหนึ่งที่ผมรู้สึกว่ากำลังเป็นเทรนด์มากในปัจจุบัน ก็คือเรื่อง “Value-based Health Care” ครับ หาคำแปลเป็นไทยไม่เจอเลยขอแปลเป็น “การดูแลสุขภาพโดยเน้นคุณค่า” ละกันนะครับ

(จริง ๆ ในยุทธศาสตร์ Thailand 4.0 มีคำว่า value-based health care นี้อยู่ด้วยนะครับ แต่ผมไม่สามารถหารายละเอียดเพิ่มเติมได้ เลยไม่แน่ใจว่าหมายถึงเรื่องเดียวกันหรือเปล่านะครับ)

ข้อมูลใน Blog นี้หลัก ๆ ผมนำมาจาก 3 แหล่งนะครับ ทั้งหมดเป็นงานของศ.ไมเคิล พอร์เตอร์ (Michael E. Porter) ท่านใดสนใจศึกษาจากต้นฉบับได้ครับ 🙂 จะมีรายละเอียดเยอะกว่าใน blog นี้มาก

ยาวไปไม่อ่าน

  • Value-Based Health care (VBHC) เกิดจากแนวคิดที่ว่าระบบบริการสุขภาพในปัจจุบันไม่เอื้อให้เกิด value สูงสุดต่อคนไข้ ระบบบริการสุขภาพในยุคหน้าจำเป็นต้องคิดใหม่ทำใหม่ในระดับโครงสร้าง
  • Value คือ ผลลัพธ์การรักษา (outcome) ต่อเงินที่ลงไป (cost)
  • คุณภาพ (quality) เป็นสิ่งที่ทำให้เกิด value ยิ่ง quality สูง outcome ยิ่งดีและ cost ยิ่งต่ำ
  • การจะไปถึง VBHC ได้ อาศัย strategy 6 อย่าง คือ 1. การจัดหน่วยบริการใหม่ 2. การวัดผลแบบใหม่ 3. การจ่ายเงินแบบ bundle payment 4. การบูรณาการข้ามสถานพยาบาล 5. การขยายบริการออกนอกพื้นที่ 6. การมีระบบ IT ที่ดีคอยสนับสนุน
  • สำหรับประเทศไทยคงต้องมีการศึกษาเพิ่มเติมต่อไปถึงความเหมาะสมในการนำมาปรับใช้

Continue Reading

Health Informatics

eHealth in Sweden – สวีเดนบอกจะเป็น Best in the World ในปี 2025

13 June 2017

“In 2025, Sweden will be best in the world at using the opportunities offered by digitisation and eHealth to make it easier for people to achieve good and equal health and welfare, and to develop and strengthen their own resources for increased independence and participation in the life of society.” – Vision for eHealth 2025 [1]

ข้อความข้างต้นมาจากคำแถลงของรัฐบาลสวีเดนเมื่อกลางปี 2016 ครับ แม้มันจะยาว ๆ และงง ๆ หน่อย แต่สรุปสั้น ๆ เลยก็คือ สวีเดนตั้งเป้าจะมีระบบ eHealth ที่ดีที่สุดในโลกภายในปี 2025 นี้ครับ เป็น vision ที่ ambitious พอสมควร (ทำได้ไหมนี่อีกเรื่อง แฮ่ ๆ)

ครั้งก่อนที่ผมเขียนเรื่องระบบบริการสุขภาพของสวีเดนไป กะว่าอีกซักอาทิตย์จะเขียนเรื่อง eHealth in Sweden สุดท้ายผ่านมาครึ่งปีก็ยังไม่ได้เขียน พอดีช่วงนี้ปิดเทอม ประกอบกับเห็นช่วงนี้ที่ไทยกำลังพูดกันเรื่อง National eHealth Strategy เลยคิดว่าเป็นโอกาสที่ดีที่จะเขียนเรื่องนี้ครับ 🙂

ยาวไปไม่อ่าน

  • สวีเดนมี National eHealth Strategy มาแล้ว 3 ฉบับ ล่าสุดปี 2016 โดยเน้นการพัฒนาสำหรับ 3 กลุ่ม ประชาชน, บุคลากรทางการแพทย์, และผู้มีอำนาจตัดสินใจ
  • ในระดับประเทศ มี 3 องค์กรเด่น ๆ ที่ทำเรื่อง eHealth คือ Socialstyrelsen (หน่วยงานรัฐ), eHealth Agency (หน่วยงานรัฐ), และ Inera AB (บริษัทเอกชนที่รัฐเป็นเจ้าของ) โดย service ส่วนใหญ่ในประเทศพัฒนาและบำรุงรักษาโดย Inera AB
  • มีโปรเจคท์ด้าน eHealth ต่าง ๆ มากมาย ที่เด่น ๆ คือ eService สำหรับประชาชนที่ค่อนข้างครอบคลุม, ระบบ care coordination ระหว่างสถานพยาบาล ทั้งหมดนี้ทำงานอยู่บน eHealth infrastructure และ interoperability standard โดยปฏิบัติตาม Patient Data Act
  • รพ.และ primary care clinic มี EHR หมดแล้ว vendor หลัก ๆ มี 5 ราย
  • หลาย ๆ เรื่องก็อาจนำไปปรับใช้ในประเทศไทยได้ แต่หลายเรื่องก็อาจมีความแตกต่างในบริบท

Continue Reading

Travel

เที่ยว Skansen พิพิธภัณฑ์กลางแจ้งที่แสดงวิถีชีวิตชาวสวีเดนยุคก่อน

9 June 2017

ช่วงวันชาติของสวีเดน (6 มิ.ย.) ที่ผ่านมาผมไปร่วมงานวันชาติที่ Skansen มาครับ  ไปแล้วค่อนข้างประทับใจ ผมให้เป็น The Must สำหรับการเที่ยว Stockholm เลย และพอดีถ่ายรูปมาเยอะเหมือนกัน ก็เลยเขียนเป็น blog ดีกว่า

จาก Wikipedia บอกว่า Skansen นี่ก่อตั้งตั้งแต่ปี 1891 แล้วโดยคุณ Artur Hazelius ช่วงนั้นคือเป็นช่วงที่สวีเดนเริ่มปรับเปลี่ยนเข้าสู่สังคมอุตสาหกรรม คุณ Artur เขารู้สึกเกรงว่าประเพณี วัฒนธรรม รวมถึงสิ่งปลูกสร้างต่าง ๆ จะหายไป จึงได้สร้าง Skansen ขึ้นแล้วรวบรวมสิ่งเหล่านี้จากที่ต่าง ๆ ทั่วสวีเดนมาไว้ที่นี่ หลาย ๆ อาคารใน Skansen นี่เขาก็ไปซื้อมาจากที่ต่าง ๆ ในสวีเดนครับ จะมีแค่บางอาคารที่สร้างขึ้นมาใหม่ แล้วก็จ้างคนมาอยู่อาศัย มาทำกิจกรรมต่าง ๆ ในอาคารให้ผู้เข้าชมดู (เช่น เป่าแก้ว ทำเครื่องหนัง ทำหนังสือ ขายยา ฯลฯ)

อีกส่วนหนึ่งก็จะเป็น Stockholm Zoo ที่รวบรวมสัตว์ท้องถิ่นในสวีเดนครับ Skansen นี่ใหญ่มากนะครับ ผมเดินอยู่ 4 ชม.ก็ยังไม่หมด (แต่เดินไป 4 ชม.นี่ก็หมดพลังแล้ว แก่ 55 กลับบ้านดีกว่า) ค่าเข้าชมผมจ่าย 160 SEK (ราว 600 บาท) ราคาจะต่างไปตามแต่ละฤดู และก็แต่ละเดือนก็จะมีกิจกรรมต่าง ๆ กันออกไป

จริง ๆ โดยไอเดียน่าจะคล้าย ๆ เมืองโบราณ ที่สมุทรปราการครับ ผมไม่เคยไปเลยไม่รู้เป็นอย่างไรบ้าง

Continue Reading

Travel

รวมภาพถ่าย 4 ฤดูที่สต็อกโฮล์ม – 4 Seasons of Stockholm Gallery

5 June 2017

ผมมักจะพกกล้อง Panasonic Lumix GX85 Mirrorless ที่ซื้อตอนก่อนจะมาเรียนต่อติดกระเป๋าอยู่เสมอเวลาไปไหนมาไหนครับ ตลอดระยะเวลา 1 ปีที่ผ่านมาก็ถ่ายอะไรไปเรื่อย ปกติผมจะอัพโหลดไปที่ Instagram ของตนเองมากกว่า ไม่มีโอกาสได้นั่ง Process รูปแล้วอัพขึ้นช่องทางอื่น เนื่องในโอกาสที่ปิดเทอมแล้วและก็อยู่มาจะครบปีพอดี ก็เลยถือโอกาสนี้อัพรูปบางส่วนและเขียนเป็น blog นี้ขึ้นมาครับ

จริง ๆ มันมีรูปอีกเยอะพอสมควรที่ผมถ่ายเวลาไปเที่ยวสถานที่ต่าง ๆ เดี๋ยวขอแยกเป็นอีกโพสท์ละกันครับ โพสท์นี้ออกแนวรูปถ่าย snap ไปเรื่อยตามในเมือง

Continue Reading

Health Informatics

เชื่อมต่อข้อมูลทางการแพทย์ด้วย Health Informatics Standard

26 April 2017

เชื่อว่าหลายท่านคงอยากให้เวลาเราไปตรวจที่รพ.อื่นที่เราไม่ได้เป็นคนไข้ประจำ ประวัติการรักษาและข้อมูลทางการแพทย์ต่าง ๆ ตามไปที่รพ.โดยอัตโนมัติ และหลายท่านคงสงสัยว่าทำไมมันถึงไม่เกิดเสียที ทั้ง ๆ ที่เทคโนโลยีด้านการสื่อสารก็พัฒนามาไกลแล้ว อุตสาหกรรมอื่น ๆ ก็ส่งข้อมูลข้ามจังหวัด ข้ามประเทศได้ ไม่เห็นมีปัญหา ทำไมใน Healthcare ถึงทำแบบเดียวกันไม่ได้เสียที?

การส่งข้อมูลระหว่างระบบไอทีที่ต่างกัน โดยหวังทั้งสองระบบนี้จะทำงานประสานกันได้ถูกต้อง เรียกว่า Interoperability ครับ (อันนี้ไม่ใช่ official definition นะครับ) ซึ่งมันมีหลายระดับและมีความยากของมันอยู่ จึงเป็นที่มาของ blog นี้ครับ (หากท่านใดสนใจในแง่ประโยชน์ของ Health Information Exchange (HIE) แบบมี framework เป็นเรื่องเป็นราว ลองค้นคำว่า Learning Health System ดูครับ)

ยาวไปไม่อ่าน

  • เราต้องมี standard เพื่อลดความจำเป็นในการ custom ระบบทุกครั้งเวลาเชื่อมต่อข้อมูลกันระหว่าง 2 ระบบ
  • Interoperability มี 3 ระดับ ต่อกันเฉย ๆ เรียก Foundational ต่อกันแบบมีโครงสร้างเรียก Structural (syntactic) ต่อกันแบบเข้าใจความหมายตรงกันเรียก Semantic
  • HL7 v2 เป็น healthcare messaging standard ที่ใช้เยอะที่สุดในโลก
  • จะไปถึง semantic interoperability ได้ต้องมี 1) reference information model 2) terminology/classification system
  • SNOMED-CT เป็น medical terminology ที่ใหญ่ที่สุดในโลก และใช้ในโปรเจคท์ต่าง ๆ มากมาย
  • HL7 v3 มีส่วนประกอบหลัก 3 ส่วน (RIM, messaging, CDA) HL7 RIM เป็น information model , v3 messaging กะให้ใช้แทน v2 แต่ล้มเหลว, HL7 CDA คนใช้พอสมควร ส่วนหนึ่งเพราะ Meaningful Use ดัน
  • HL7 FHIR เป็นน้องใหม่ไฟแรง ที่ทุกคนคาดหวังว่าจะเป็น standard ของยุคหน้า
  • OpenEHR เป็น architecture framework ที่ใช้เยอะในยุโรปและหลาย ๆ ประเทศ
  • ผมคิดว่า healthcare interoperability ในไทยคงอีกนานกว่าจะเกิด เพราะหลาย ๆ ปัจจัย
  • SMEs และ Startups สาย healthcare ก็ดู ๆ เรื่องพวกนี้ไว้บ้างก็ดีครับ แต่ยังไม่ได้เร่งด่วนว่าต้อง implement

Continue Reading